• alle tegels
  • columns
  • Jos

    Blik van Buiten

     

    Vijfenzeventig jaar is Jos, de oudste bewoner van de Nieuwe Munt in het Limburgse Tegelen. Brilletje, polo, horloge, haar keurig achterover gekamd: Jos ziet er tip-top uit. “Dat doet hij elke dag zelf, hè Jos?”, zegt dvc’er Wilma.

     

    Als we met z’n drieën aanschuiven aan de keukentafel, merk ik al snel dat Jos een man van weinig woorden is. In de tijd dat Wilma koffie voor ons haalt, zwijgt hij. Toch is het geen ongemakkelijke stilte. Bijzonder: normaalgesproken heb ik vaak de neiging stilte te vullen met woorden. Hier hangt de prettige sfeer waarin dat niet hoeft.

     

    Omdat Jos niet veel praat, vertelt Wilma zijn verhaal. Als iemand iets over Jos’ leven kan zeggen, is zij het wel: de twee kennen elkaar al 33 jaar. Bovendien zie ik aan Jos’ gezichtsuitdrukking en de twinkeling in zijn ogen dat Wilma alles goed vertelt.

     

    Tegelen is het dorp waar Jos opgroeide, vertelt Wilma. Na 33 jaar in Venlo te hebben gewoond, is hij nu hier terug. “Heel veel mensen kennen Jos nog van vroeger. Hé Jos, ben jíj dat, zeggen ze dan. Zijn ze verbaasd dat hij nog leeft.” Jos grijnst.

     

    In Venlo woonde Jos in een woongroep met vier oudere mannen. Sinds een halfjaar heeft hij zijn eigen, gloednieuwe appartement in de Knaak. Ik kijk rond in het huis: cd-speler, kalender, grote houten kast vol ingelijste foto’s. Naast de slaapkamerdeur staat de rollator met een beertje eraan.

     

    Een eigen keuken heeft Jos ook. Al eet hij liever in de gemeenschappelijke ruimte, waar begeleiders elke dag koken. Wel kan hij hier zelf koffie zetten. Hoewel? “Zeg Jos, je had toch een koffiezetapparaat?” vraagt Wilma verbaasd. Steeds als ze met de bewoner praat, schakelt ze over op vloeiend Limburgs. Jos haalt zijn schouders op. “Goh, waar is dat apparaat gebleven? Wacht maar, ik bel wel met je broer. Dan regelen we een nieuwe.”

     

    Jos staat op en schuifelt naar de grote houten kast. Die staat vol foto’s van vrienden en familie. Ook zie ik een vrolijke Jos met schort naast een barbecue en een portret van cliënten als de Raad van Elf. “Jos houdt van herinneringen”, knikt Wilma, terwijl de man met een van de lijsten in zijn hand weer bij ons komt zitten.

     

    Het is Jos’ afscheidscollage van de zorgboerderij, zijn vorige dagbesteding. Op alle foto’s lacht hij breed – en nu ook weer, bij de herinnering. Tegenwoordig gaat Jos gaat naar de Komaan in Blerick. Daar maakt hij bijvoorbeeld werkjes met strijkkralen. Maar eigenlijk steeds minder, zegt Wilma, want het wordt wat te druk voor hem.

     

    De ergernis daarover is te lezen op Jos’ gezicht. Wilma: “We zijn nu aan het kijken of we iets anders kunnen bedenken, iets dat rustiger is.” Zoals op vrijdag: dan komt Willem de vrijwilliger. Met hem gaat Jos een stukje rijden, ergens koffie drinken. Gewoon even eruit.

     

    Steeds denken begeleiders zo na over wat bij de ouder wordende bewoners past, wat ze nodig hebben. Dat Jos nu terug in Tegelen is, helpt al enorm. “Als hij op zijn terras zit, komen er altijd mensen uit het dorp naar hem toe om te praten. Voor álle ouderen is het natuurlijk fijn om in hun vertrouwde omgeving te wonen. Maar geloof me: voor deze mensen maakt het een wereld van verschil.”

     


    Elke week geeft een schrijver of blogger zijn of haar ‘Blik van Buiten’. Zo ook Susanne Geuze (AD, de Volkskrant, NU.nl). Ze ging langs bij verschillende locaties van Dichterbij, op zoek naar de verhalen achter Als je het mij vraagt.

    Reacties:

    Geef een reactie

    Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *